Air ketum atau air biak semakin mendapat perhatian di Malaysia kerana penggunaannya yang meluas dalam kalangan masyarakat, terutamanya di kawasan luar bandar. Ia berasal daripada daun pokok ketum (Mitragyna speciosa), yang telah digunakan sejak sekian lama dalam perubatan tradisional. Walaupun ada yang mendakwa bahawa air ketum mempunyai manfaat kesihatan tertentu, terdapat juga kebimbangan mengenai kesan sampingan dan penyalahgunaannya.
Dalam artikel ini, kita akan membincangkan secara terperinci tentang kegunaan, kelebihan, dan keburukan air ketum agar masyarakat lebih memahami implikasi penggunaannya.
Klik Untuk Lihat Isi Kandungan
Kegunaan, Kelebihan dan Keburukan Air Ketum
Kegunaan, Kelebihan dan Keburukan Air Biak
Apa Itu Air Ketum?
Air ketum adalah minuman yang dihasilkan daripada rebusan daun ketum. Pokok ketum tergolong dalam keluarga kopi (Rubiaceae) dan banyak dijumpai di negara-negara Asia Tenggara seperti Malaysia, Thailand, dan Indonesia.
Daun ketum mengandungi bahan aktif utama yang dikenali sebagai mitragynine dan 7-hydroxymitragynine, yang memberikan kesan kepada sistem saraf manusia. Bahan ini berfungsi dengan cara merangsang reseptor opioid dalam otak, memberikan kesan yang hampir sama seperti morfin tetapi dengan tahap kebergantungan yang berbeza.
Kegunaan Air Ketum
Air ketum telah digunakan secara tradisional oleh masyarakat setempat untuk pelbagai tujuan, termasuk perubatan dan tenaga. Berikut adalah beberapa kegunaannya:
1. Mengurangkan Rasa Sakit
Air ketum sering digunakan oleh mereka yang mengalami sakit kronik seperti sakit sendi, sakit belakang, dan migrain.
Kandungan mitragynine dalam daun ketum bertindak sebagai analgesik semula jadi yang membantu mengurangkan kesakitan.
2. Memberikan Tenaga dan Mengatasi Keletihan
Masyarakat luar bandar sering meminum air biak untuk meningkatkan tenaga, terutamanya bagi mereka yang melakukan kerja berat seperti bertani dan menoreh getah.
Ia membantu mengurangkan keletihan dan meningkatkan daya tahan fizikal.
3. Mengatasi Masalah Tidur (Insomnia)
Sesetengah individu menggunakan air ketum untuk membantu mereka tidur dengan lebih lena, terutama jika mengalami masalah tidur seperti insomnia.
4. Mengurangkan Simptom Penarikan Dadah
Ada kajian menunjukkan bahawa air ketum boleh membantu individu yang ingin berhenti daripada ketagihan dadah seperti heroin dan morfin kerana ia memberi kesan seperti opioid tetapi dengan tahap kebergantungan yang lebih rendah.
5. Digunakan dalam Perubatan Tradisional
Di beberapa negara, air ketum digunakan sebagai ubat tradisional untuk merawat cirit-birit, demam, dan batuk.
Kelebihan Air Ketum
Penggunaan air biak dalam dos yang terkawal didakwa mempunyai beberapa kelebihan. Antaranya:
1. Sumber Semula Jadi
Air biak berasal daripada daun pokok ketum tanpa bahan kimia tambahan, menjadikannya pilihan semula jadi bagi mereka yang mencari alternatif kepada ubat moden.
2. Alternatif Kepada Ubat Tahan Sakit
Bagi mereka yang enggan bergantung kepada ubat tahan sakit farmaseutikal, air ketum dianggap sebagai alternatif semula jadi untuk mengurangkan kesakitan.
3. Meningkatkan Produktiviti
Ramai pekerja fizikal mendakwa bahawa air ketum membantu mereka lebih bertenaga dan fokus dalam menjalankan tugas harian.
4. Kos Rendah
Berbanding dengan ubat moden yang mahal, air ketum lebih murah dan mudah didapati di kawasan tertentu.
Keburukan dan Risiko Air Ketum
Walaupun air biak mempunyai beberapa manfaat, ia juga membawa pelbagai kesan sampingan dan risiko, terutamanya jika digunakan secara berlebihan atau dalam jangka masa panjang.
1. Ketagihan dan Kebergantungan
Pengambilan air ketum secara kerap boleh menyebabkan ketagihan, di mana pengguna akan mengalami ketergantungan terhadapnya untuk berfungsi secara normal.
Simptom ketagihan termasuk kegelisahan, ketidakselesaan fizikal, dan perubahan mood apabila tidak mengambilnya.
2. Kesan Sampingan Kesihatan
Penggunaan air biak yang berlebihan boleh menyebabkan kesan sampingan seperti:
Loya dan muntah
Sembelit atau cirit-birit
Hilang selera makan
Mulut kering
Berdebar-debar atau tekanan darah tinggi
3. Risiko Kerosakan Hati dan Buah Pinggang
Kajian menunjukkan bahawa penggunaan air biak yang berpanjangan boleh memberikan kesan negatif kepada fungsi hati dan buah pinggang.
Ini kerana bahan aktif dalam ketum boleh menyebabkan tekanan kepada organ dalaman jika digunakan secara berlebihan.
4. Gangguan Mental dan Perubahan Tingkah Laku
Pengambilan air biak dalam dos tinggi boleh menyebabkan perubahan tingkah laku seperti mudah marah, agresif, dan kemurungan.
Ada juga kes di mana individu mengalami halusinasi atau gangguan mental lain akibat penyalahgunaan air biak.
5. Dilarang oleh Undang-Undang di Malaysia
Di Malaysia, ketum dikawal di bawah Akta Racun 1952, dan penyalahgunaannya boleh dikenakan tindakan undang-undang.
Walaupun terdapat perbincangan mengenai manfaat ketum dalam perubatan, penggunaannya masih dianggap sebagai satu kesalahan jika disalahgunakan.
Kesimpulan
Air ketum mempunyai kegunaan dan kelebihan tertentu, terutama dalam aspek perubatan tradisional dan sebagai alternatif kepada ubat tahan sakit. Walau bagaimanapun, kesannya terhadap kesihatan dan risiko ketagihan menjadikannya satu isu kontroversi dalam masyarakat dan pihak berkuasa.
Sekiranya seseorang ingin menggunakan air biak untuk tujuan perubatan, adalah penting untuk mendapatkan pandangan daripada pakar kesihatan bagi mengelakkan kesan sampingan yang serius. Selain itu, pengguna juga perlu mengambil kira aspek undang-undang dan kesannya terhadap kesihatan mental serta fizikal.
Oleh itu, penggunaan air biak harus dipertimbangkan dengan bijak, dan langkah-langkah pencegahan perlu diambil bagi mengelakkan penyalahgunaan yang boleh membawa kesan buruk kepada individu dan masyarakat.
Soalan Lazim Mengenai Air Ketum/Air Biak
Adakah air biak selamat untuk diminum?
Air biak boleh memberikan manfaat tertentu jika diambil dalam jumlah yang terkawal. Namun, ia juga boleh menyebabkan ketagihan dan kesan sampingan yang serius jika digunakan secara berlebihan atau dalam jangka panjang. Oleh itu, penggunaannya perlu dibuat dengan berhati-hati dan mengikut nasihat pakar kesihatan.
Berapa lama kesan air biak boleh bertahan dalam badan?
Tempoh kesan air biak bergantung kepada jumlah yang diambil, kadar metabolisme individu, dan kekerapan penggunaannya. Secara umum, kesannya boleh bertahan antara 2 hingga 6 jam, manakala bahan aktifnya boleh dikesan dalam badan sehingga 24 jam atau lebih dalam kes penggunaan berulang.
Adakah air biak boleh menyebabkan ketagihan?
Ya, pengambilan air biak secara kerap boleh menyebabkan ketagihan dan kebergantungan, terutama bagi mereka yang mengambilnya dalam dos yang tinggi. Ini kerana bahan aktif dalam ketum, seperti mitragynine dan 7-hydroxymitragynine, bertindak pada reseptor opioid dalam otak, yang boleh menyebabkan kesan ketagihan seperti morfin.
Adakah air biak boleh digunakan untuk menggantikan ubat tahan sakit?
Sesetengah individu menggunakan air biak sebagai alternatif kepada ubat tahan sakit farmaseutikal. Walaupun ia boleh membantu mengurangkan kesakitan, ia bukanlah pengganti yang selamat kerana boleh menyebabkan ketagihan, kerosakan organ, dan kesan sampingan lain jika digunakan tanpa kawalan.
Apakah perbezaan antara air biak dan dadah terlarang?
Walaupun air biak mempunyai beberapa persamaan dengan dadah opioid dari segi kesan menenangkan dan penahan sakit, ia secara semula jadi berasal daripada tumbuhan. Namun, penyalahgunaannya boleh menyebabkan ketagihan yang serupa dengan dadah terlarang seperti heroin dan morfin. Oleh itu, banyak negara mengawal penggunaannya secara ketat.
Apakah kesan sampingan jangka panjang akibat pengambilan air biak?
Pengambilan air biak dalam jangka panjang boleh menyebabkan pelbagai masalah kesihatan, antaranya:
- Keracunan hati dan kerosakan buah pinggang - Gangguan mental seperti kemurungan, kebimbangan, dan halusinasi - Masalah sistem pencernaan seperti sembelit kronik dan kehilangan selera makan - Perubahan tingkah laku termasuk mudah marah dan agresif
Mitos dan Realiti Air Ketum: Fakta Sebenar di Sebalik Kontroversi | Air ketum sering menjadi topik perdebatan di Malaysia, dengan pelbagai dakwaan tentang manfaat dan keburukannya. Ada yang percaya bahawa air ketum mempunyai kesan perubatan semula jadi yang mampu menyembuhkan pelbagai penyakit, manakala ada pula yang beranggapan ia adalah sejenis dadah berbahaya yang boleh menyebabkan ketagihan.
Jadi, apakah sebenarnya mitos dan realiti air ketum?
Dalam artikel ini, kita akan mengupas pelbagai kepercayaan masyarakat mengenai air ketum serta fakta saintifik di sebaliknya.
Klik Untuk Lihat Isi Kandungan
Mitos dan Realiti Air Ketum: Fakta Sebenar di Sebalik Kontroversi
Mitos dan Realiti Air Ketum: Fakta Sebenar di Sebalik Kontroversi
Apa Itu Air Ketum?
Air ketum diperbuat daripada daun pokok ketum (Mitragyna speciosa), yang berasal dari keluarga kopi (Rubiaceae). Pokok ini tumbuh liar di negara-negara Asia Tenggara seperti Malaysia, Thailand, dan Indonesia. Daunnya mengandungi sebatian alkaloid aktif seperti mitragynine dan 7-hydroxymitragynine, yang bertindak ke atas reseptor otak seperti opioid, memberikan kesan merangsang pada dos rendah dan penenang pada dos tinggi.
Mitos dan Realiti Air Ketum
Terdapat banyak salah faham mengenai air ketum dalam masyarakat. Berikut adalah beberapa mitos dan realiti air ketum yang perlu diketahui:
1. Mitos: Air Ketum Tiada Kesan Sampingan dan 100% Selamat
Realiti: Walaupun air ketum berasal daripada bahan semula jadi, ia tetap mempunyai kesan sampingan jika diambil dalam dos berlebihan atau digunakan secara berpanjangan. Antara kesan sampingannya termasuk:
Ketagihan – Penggunaan yang kerap boleh menyebabkan ketagihan fizikal dan psikologi.
Kesan sampingan fizikal – Mual, muntah, sembelit, kehilangan selera makan, dan perubahan warna kulit.
Masalah mental – Kebimbangan, kemurungan, dan perubahan mood jika dihentikan secara tiba-tiba.
2. Mitos: Air Ketum Sama Seperti Kopi dan Teh
Realiti: Walaupun pokok ketum tergolong dalam keluarga kopi, ia mempunyai perbezaan yang ketara dari segi kesan ke atas tubuh manusia. Kopi mengandungi kafein yang bertindak sebagai perangsang ringan tanpa risiko ketagihan yang serius, manakala ketum mengandungi alkaloid yang boleh memberikan kesan seperti opioid jika diambil dalam kuantiti tinggi. Ini bermakna kesan air ketum lebih kuat dan berpotensi menyebabkan ketagihan berbanding kopi atau teh.
3. Mitos: Air Ketum Boleh Menyembuhkan Semua Penyakit
Realiti: Sesetengah pengguna mendakwa bahawa air ketum boleh merawat pelbagai penyakit seperti sakit otot, keletihan, dan kemurungan. Kajian menunjukkan bahawa mitragynine dalam ketum mempunyai sifat analgesik (penahan sakit) dan anti-radang, namun keberkesanannya dalam merawat penyakit kronik masih memerlukan lebih banyak kajian saintifik. Penggunaan ketum tanpa pemantauan boleh membawa risiko kesihatan yang lebih besar berbanding manfaatnya.
4. Mitos: Air Ketum Lebih Selamat Daripada Ubat Tahan Sakit Farmasi
Realiti: Air ketum sering dianggap sebagai alternatif semula jadi kepada ubat tahan sakit seperti opioid (morfina dan kodeina). Walaupun ia boleh memberikan kesan melegakan kesakitan, penyalahgunaan air ketum boleh membawa kesan sampingan yang serupa dengan ketagihan opioid, termasuk sindrom penarikan yang menyakitkan. Penggunaan tanpa kawalan boleh menyebabkan individu ketagih serta mengalami simptom putus ketum seperti keletihan melampau, cirit-birit, dan kekejangan otot.
5. Mitos: Air Ketum Tidak Dilarang di Malaysia
Realiti: Di Malaysia, ketum dikawal di bawah Akta Racun 1952, yang melarang pemprosesan dan penjualan air ketum secara komersial. Walau bagaimanapun, penggunaannya masih berleluasa, terutamanya di kawasan luar bandar. Terdapat cadangan untuk mengkaji semula dasar ini, tetapi sehingga kini, ia masih dianggap sebagai bahan terkawal dan tidak dibenarkan untuk dijual secara bebas.
6. Mitos: Air Ketum Membantu Penagih Dadah Pulih Sepenuhnya
Realiti: Ada laporan bahawa air ketum digunakan sebagai alternatif kepada methadone dalam rawatan ketagihan dadah. Namun, penyelidikan menunjukkan bahawa ketum sendiri boleh menyebabkan ketagihan jika digunakan secara berlebihan. Oleh itu, penggunaan ketum untuk rawatan ketagihan perlu dipantau oleh pakar perubatan bagi mengelakkan ketagihan sekunder.
Kesan Penggunaan Air Ketum: Baik atau Buruk?
Walaupun terdapat perdebatan mengenai air ketum, kesannya bergantung pada cara penggunaan, kuantiti, dan kekerapan pengambilan. Berikut adalah beberapa manfaat dan risiko air ketum:
Manfaat Air Ketum
✅ Memberikan tenaga dan meningkatkan fokus pada dos rendah ✅ Melegakan kesakitan ringan hingga sederhana ✅ Mempunyai sifat anti-radang yang boleh membantu dalam rawatan kesakitan kronik ✅ Digunakan dalam perubatan tradisional sebagai penawar sakit otot
Risiko Air Ketum
❌ Ketagihan jika diambil dalam kuantiti yang tinggi dan berterusan ❌ Kesan sampingan seperti mual, muntah, sembelit, dan perubahan mood ❌ Sindrom putus ketum jika dihentikan secara mendadak ❌ Dilarang oleh undang-undang di Malaysia jika diproses dan dijual secara komersial
Kesimpulan
Dalam perbincangan mengenai mitos dan realiti air ketum, adalah penting untuk membezakan fakta daripada kepercayaan yang tidak berasas. Walaupun air ketum mempunyai manfaat tertentu dalam perubatan tradisional, penyalahgunaannya boleh membawa kesan buruk seperti ketagihan dan masalah kesihatan jangka panjang. Oleh itu, sebelum mengambil air ketum, seseorang harus memahami risiko dan undang-undang yang berkaitan dengannya.
Bagi mereka yang mengalami masalah kesihatan seperti sakit kronik atau kemurungan, berbincang dengan doktor adalah langkah terbaik sebelum mencuba sebarang alternatif seperti air ketum. Jangan mudah percaya kepada mitos tanpa menyelidik realiti yang sebenar!
Soalan Lazim Mengenai Mitos & Realiti Air Ketum
Adakah air ketum benar-benar berbahaya?
Air ketum boleh menjadi berbahaya jika digunakan dalam dos tinggi atau untuk tempoh yang panjang. Ia boleh menyebabkan ketagihan, masalah kesihatan seperti sembelit kronik, gangguan tidur, dan perubahan mood. Namun, dalam dos rendah dan terkawal, ia mungkin mempunyai manfaat tertentu seperti melegakan kesakitan.
Apakah kesan sampingan air ketum?
Antara kesan sampingan air ketum termasuk:
- Mual dan muntah - Sembelit atau cirit-birit - Pening dan sakit kepala - Kekejangan otot - Masalah tidur atau insomnia - Ketagihan jika digunakan berlebihan
Adakah air ketum boleh menyebabkan ketagihan?
Ya, air ketum boleh menyebabkan ketagihan jika digunakan dalam dos tinggi atau secara kerap. Sebatian alkaloid dalam ketum bertindak pada reseptor otak yang sama seperti opioid, yang boleh menyebabkan ketergantungan fizikal dan psikologi.
Adakah air ketum sama dengan dadah berbahaya?
Air ketum mengandungi bahan aktif yang boleh memberi kesan seperti opioid, tetapi ia tidak sekuat heroin atau morfina. Walau bagaimanapun, penyalahgunaan ketum boleh menyebabkan ketagihan dan kesan sampingan yang sama seperti dadah lain.
Adakah air ketum sah di Malaysia?
Tidak. Di Malaysia, ketum dikawal di bawah Akta Racun 1952, yang melarang pemprosesan, penjualan, dan pengedaran air ketum secara komersial. Namun, ada perbincangan untuk mengkaji semula undang-undang ini berdasarkan potensi perubatan ketum.
Adakah air ketum boleh membantu berhenti ketagihan dadah?
Sesetengah kajian mencadangkan bahawa ketum boleh membantu dalam pengurangan ketagihan opioid kerana ia memberikan kesan yang serupa dengan opioid tetapi lebih ringan. Namun, penggunaannya untuk rawatan ketagihan harus dipantau oleh profesional perubatan kerana ia juga boleh menyebabkan ketagihan sekunder.
Berapa lama kesan air ketum bertahan?
Kesan air ketum bergantung pada dos dan individu yang menggunakannya. Biasanya, kesan stimulasi (pemberi tenaga) boleh bertahan antara 1 hingga 3 jam, manakala kesan penenang atau sedatif boleh bertahan sehingga 6 jam atau lebih jika diambil dalam dos tinggi.
Adakah terdapat alternatif yang lebih selamat selain air ketum untuk melegakan kesakitan?
Ya, terdapat banyak alternatif lain yang lebih selamat, termasuk:
- Ubat tahan sakit seperti paracetamol atau ibuprofen - Terapi fizikal dan urutan untuk melegakan sakit otot - Rawatan herba lain yang terbukti secara saintifik, seperti kunyit dan halia - Senaman dan yoga untuk mengurangkan tekanan dan ketegangan otot
Adakah air ketum boleh menyebabkan kematian?
Setakat ini, tiada bukti kukuh bahawa air ketum sahaja boleh menyebabkan kematian. Namun, terdapat laporan kes kematian yang dikaitkan dengan penggunaan ketum bersama bahan lain seperti alkohol, ubat preskripsi, atau dadah lain, yang boleh meningkatkan risiko kesan sampingan yang berbahaya.
Adakah air ketum boleh digunakan sebagai minuman harian?
Tidak disarankan untuk mengambil air ketum setiap hari kerana ia boleh menyebabkan ketagihan dan kesan sampingan jangka panjang seperti ketergantungan, masalah pencernaan, dan gangguan tidur.
Rujukan
BAHAYA PENGGUNAAN KETUM: MITOS DAN REALITI - mkn.gov.my
